آمارهای وزارت بهداشت و نتایج یک پژوهش ملی نشان می‌دهد آلودگی به شپش سر در میان دانش‌آموزان همچنان یکی از چالش‌های بهداشتی مدارس است؛ به‌طوری که در سال ۱۴۰۴ بیش از ۳۵۵ هزار مورد ابتلا در کشور گزارش شده و بخش عمده مبتلایان را افراد ۶ تا ۱۸ سال تشکیل داده‌اند.

با آغاز سال تحصیلی و افزایش تماس دانش‌آموزان در محیط‌های آموزشی، احتمال انتقال بیماری‌ها و آلودگی‌های واگیردار افزایش می‌یابد.

نتایج یک پژوهش ملی نشان می‌دهد نرخ آلودگی به شپش سر در دانش‌آموزان استان تهران از ۱.۱۵ درصد در سال تحصیلی ۱۳۹۳–۱۳۹۴ به ۷.۸ درصد در سال ۱۳۹۶–۱۳۹۷ افزایش یافته است؛ در حالی که میانگین کشوری در همین بازه از ۱.۷۲ به ۳.۴۲ درصد رسیده است.

بر اساس اعلام وزارت بهداشت، در سال ۱۴۰۴ در مجموع ۳۵۵ هزار و ۵۳۷ مورد آلودگی به شپش سر در کشور گزارش شد که حدود ۷۸ درصد آن، معادل بیش از ۲۷۶ هزار مورد، مربوط به گروه سنی ۶ تا ۱۸ سال بوده است.

همچنین ۸۵.۵ درصد مبتلایان این گروه سنی را افراد مؤنث تشکیل داده‌اند و تهران با ۲۲ هزار و ۸۵۳ مورد، دومین استان کشور از نظر تعداد موارد گزارش‌شده بوده است.

کارشناسان تأکید دارند شپش سر ارتباط مستقیمی با وضعیت اقتصادی یا میزان رعایت بهداشت فردی ندارد و ابتلای دانش‌آموز نباید موجب انگ‌زنی یا برخورد تحقیرآمیز شود.

انتقال این انگل بیشتر از طریق تماس مستقیم سر با سر و همچنین استفاده مشترک از وسایلی مانند شانه، کلاه، مقنعه، حوله و بالش صورت می‌گیرد.

تشخیص قطعی با مشاهده شپش یا تخم آن روی ساقه مو انجام می‌شود و خارش سر به‌تنهایی نشانه قطعی ابتلا نیست.

متخصصان توصیه می‌کنند در صورت مشاهده آلودگی، اعضای خانواده نیز بررسی شوند و درمان با نظر پزشک، استفاده از داروهای مناسب، شانه‌کردن دقیق موها و شست‌وشوی وسایل شخصی انجام شود.

تداوم غربالگری در مدارس، آموزش خانواده‌ها و همکاری میان خانه، مدرسه و مراکز بهداشتی از مهم‌ترین راهکارهای کنترل و قطع زنجیره انتقال شپش سر عنوان شده است.